Bugun...


Psk. Dan. Simay Merve TORUN

facebook-paylas
GÜNÜMÜZÜN ARTIŞ GÖSTEREN PROBLEMİ:DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU
Tarih: 22-02-2021 13:14:00 Güncelleme: 22-02-2021 13:14:00


Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), çocukluk çağının en sık görülen psikiyatrik bozukluklarındandır. Son dönemlerde çocukların daha fazla uyarana maruz kalması ile beraber adını sık sık duyduğumuz bir bozukluk türüdür.  Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanımlanırken dikkat eksikliği, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik kavramları kullanılmaktadır (Häcker ve Stapf, 2004).  Dikkat eksikliği ve hiperaktivite ilk olarak 1903 yılında George Still tarafından ahlaki kontrolün ileri düzeyde yetersizliği; 1930 yıllarında organik dürtüsellik; 1947 yılında Minimal Beyin Zedelenmesi Sendromu olarak tanımlanmıştır.

 

 

Ebeveynler dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğundan daha çok çocuklarının okul ortamına girmesi ile şüphe duymaya başlıyorlar. Alan yazınında ise okul çağındaki çocukların %2-12’sini etkilediği düşünülmektedir. Cinsiyet faktöründe farklılaşma erkeklerde sıklığı kızlardan fazla olduğu yönündedir.

 

 

DEHB’da klinik belirtileri incelendiğinde dikkat, konsantrasyon, hareketlilik ve dürtü kontrolü alanlarındaki sorunlarla karşımıza çıkmaktadır. DSM-IV tanı ölçütlerine göre, 9 kriterden 6’sının bulunduğu durumlarda DEHB tanısından söz edilebilir. Bu belirtilerin ne zaman başladığı ve ne kadar süre devam ettiği önemlidir. DEHB olan bireyler genellikle 7 yaşından önce belirti verirler ve bu belirtiler en az 6 aydır mevcuttur. Ayrıca sorunların hangi ortamlarda olduğu da araştırılmalıdır. DEHB tanısı koymak için, sorunların en az 2 farklı ortamda ortaya çıkması gerekmektedir. Bu nedenle tanı için çocukların okul ortamına girişi beklenir (Sürücü, 2020).

 

 

Sınıf ortamında, DEHB’li öğrenciler, dikkat toplama yeteneğindeki sınırlılık, dağınıklık, anlatılanları dinlemede güçlükler, düzensizlik, unutkanlık, motor huzursuzluk, yetersiz dürtü kontrolü, aşırı konuşma, sırasını bekleyememe, kurallara uymada güçlük gibi davranış problemleri gösterirler. Bu öğrenciler bir ya da birkaç uyarana aynı anda dikkat etme konusunda başarısızdırlar, elleri ayakları kıpır kıpırdır, oturmaları beklenen durumlarda sürekli ayaktadırlar ve sınıfta amaçsızca koşuşturup dururlar, bir işi sonuna kadar tamamlayamazlar, sürekli olarak diğer insanların sözünü keser, kendilerine bir soru sorulduğunda, soru tamamlanmadan yanıtını verirler (Aktaş, 2000)

 

 

DEHB ile bazı bozukluklar benzer özellikler taşıyabilir. Bu nedenle tanı sürecinde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun mental retardasyon, karşıt olma karşı gelme bozukluğu ,davranım bozuklukları (DB), öğrenme bozuklukları (ÖB), duygudurum bozuklukları, uyum bozuklukları ve madde kullanım bozuklukları gibi ortak belirti gösteren psikiyatrik bozukluklarından ayırt edilmesi gerekmektedir. DEHB tanısı alan bireylerin yüzde 30-50'sinde davranım bozukluğu, %20-25'inde anksiyete bozukluðu,%15-20'sinde duygudurum bozukluğu, %10-25'inde öğrenme güçlüğü görülür.

 

 

Dikkat eksikliği ve hiperaktite bozukluğunun tedavisi kolaydır. Tedavi için altın dönem, okul öncesi ve okul çağının ilk yıllarıdır. DEHB, çocuğun işlevselliğini birçok alanda etkilediğinden tedavisi de kapsamlı olmalıdır. DEHB’a karakterize olan davranışsal, bilişsel, sosyal ve ailesel alanlardaki sorunları çözmek tedavinin ilk hedefidir. Tedavi kapsamlı ve multidisipliner şekilde ilerler. Tedavi genellikle ilaç, psikoterapi ve psikososyal tedavileri kapsar. Tedavi edilmediğinde ikincil sorunlara neden olabilir: okul başarısızlıkları ileride iş yaşamında başarısızlıklara; arkadaş ve aile ilişkilerinde yaşadığı sorunlar da ileride sosyal ilişkilerinde hatta evlilik yaşamında sorunlar yaşamasına yol açabilecektir. DEHB’nin, çocuğun gelişimine, eğitim yaşantısına, okuldaki öğrenme yeteneğine ve sosyal yaşantısına büyük ölçüde zarar veren bir bozukluk olması nedeniyle (Lauth ve Naumann, 2009), DEHB’li çocukları gelecekte bekleyen riskler konusunda eğitimcileri ve anne babaları bilgilendirmek önem taşımaktadır (Özmen, 1993).

 

 

 

 

KAYNAKÇA

İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri 147 TÜRKİYE’DE SIK KARŞILAŞILAN PSİKİYATRİK HASTALIKLAR Sempozyum Dizisi No:62 •Mart 2008 S:147-152

Dikkat Eksikliği Hiperaktive Bozukluğu, 2003 • cilt 12 • Sayı 3 • 99

Okulda Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) Suna KAYMAK ÖZMEN

Sürücü, Ö. Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu, 2020



Bu yazı 967 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
YAZARLAR

Web sitemize nasıl ulaştınız?


HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI