Bugun...


Psk.Dan. Aslı ŞENCAN

facebook-paylas
YENİ NESİL BAĞIMLILIKLAR
Tarih: 07-04-2020 11:06:00 Güncelleme: 07-04-2020 11:06:00


Daha önce hiç "5 dakika daha" diyerek saatlerinizi internette dolaşarak geçirdiğiniz oldu mu?

İnternette gezinirken, oyun oynarken yemek yemeyi veya uyumayı ertelediğiniz zamanlar oluyor mu?

Bilgisayar veya telefondan uzak kaldığınız zamanlarda gergin olduğunuzu hissediyor musunuz?

İnternette geçirdiğiniz fazla zamanın okul/iş hayatınıza olumsuz yansımaları oluyor mu?

Olumsuz duygularınızdan kaçmak için internette zaman geçirdiğiniz oluyor mu?

İnternet kullanımını azaltmaya ya da kesmeye çalıştığınızda kendinizi huzursuz, rahatsız veya çökkün hissediyor musunuz?

Bu soruların hepsine birden cevabınız evet ise sizin de yeni nesil bir bağımlı olma ihtimaliniz çok yüksek. Artık birçoğumuz farkında olmadan teknoloji, internet veya oyun bağımlısıyız. Uzmanlara göre günümüzün 4.7 saatini cep telefonlarımızın ekranına bakarak geçiriyoruz. Buna televizyon, bilgisayar gibi diğer teknolojik aletleri de ekleyince günümüzün neredeyse 10 saati teknolojiyle iç içe geçiyor. Peki nedir bu teknoloji bağımlılığı? Teknoloji bağımlılığı; telefon, bilgisayar ve televizyon gibi teknolojik araçların aşırı ve kontrolsüz kullanımı sonucunda ortaya çıkan dürtü kontrol bozukluğudur. Aynı zamanda oyun bağımlılığı, bilgisayar bağımlılığı ve internet bağımlılığı gibi farklı isimlerle de anılabilir. Günümüzde internetten uzak kalmak pek mümkün olmadığı için hepimiz gün içinde mutlaka teknoloji ile haşır neşir oluyoruz. Bu durum dozunda olduğu müddetçe sorun teşkil etmiyor, fakat sağlığımız ve sorumluluklarımızı engellemeye başladığında bağımlılıktan söz etmek mümkün hale geliyor.

Teknoloji bağımlısı olmamızın çeşitli sebepleri mevcuttur. Bunlar genel olarak 3 başlık halinde incelenebilir.

1)Utangaçlık ve Sosyal Anksiyete: Utangaç ve diğer insanlarla iletişim kurmakta zorlanan bireylerin internet sayesinde yüz yüze gelmeye gerek kalmadan iletişim kurabilmeleri, onların teknoloji bağımlısı olmasını tetikleyebilir.

2)Depresyon: İnternette keyifli vakit geçirmek, depresyondaki bireyin sorunlarını unutmasını sağladığı için internette zaman geçirme davranışının bağımlılık haline gelme ihtimali yüksektir.

3)Arkadaş etkisi: Özellikle ergenlik dönemindeki bireylerin teknoloji ve oyun bağımlısı olmasında arkadaş etkisi büyüktür.

Teknoloji bağımlılığı, bireyin hayatının her alanını etkileyebilecek ciddi bir sorundur. Teknoloji bağımlısı bir birey, fiziksel şikayetlerinin yanı sıra sosyal şikayetlerle de karşılaşabilir. Bu şikayetler şu şekilde sıralanabilir:

1)İçe kapanıklık: Teknoloji bağımlılığı sanal dünyayı gerçek dünyadan daha çekici gösterebilir. Bunun sonucu olarak içe kapanıklık yaşanması olasıdır.

2)Sosyal yetenek kaybı: Teknolojik aletler ile haberleşmek ve iletişim kurmak daha kolaydır. Yüz yüze iletişimin azalması, bireylerin vücut dilini anlama ve anlatma yeteneklerini köreltebilir.

3)Düzensiz uyku alışkanlığı: Teknoloji bağımlığının en ciddi zararlarından biri de sağlıksız uyku düzenine geçiş yapmanızı kolaylaştırmasıdır. Gündüz ve geceleri uzun süre bilgisayar ekranı başında oturmak melatonin hormonu salgılanarak uyku kimyamızı değiştirir.

4)Şiddet eğilimi: Teknoloji bağımlılığı, bireylerin hayali dünyalara dalması ve siber zorbalığın mağduru olmalarına neden olabilir.

5)Stres: Teknoloji bağımlısı olduğunuzda bunu hissedebilir ve pişmanlık duygusuyla baş etmek zorunda kalabilirsiniz. Suçluluk duygusuna karşı ayakta durmakta başarılı olsanız bile stres seviyenizi farkında olmadan yükseltebilirsiniz.

6)Sosyal ilişki sorunları: Teknolojinin size sunduğu dünyanın büyüsüne kapıldığınız müddetçe sosyal ilişki kurma arzusu hissetmeyebilirsiniz. Büyünün etkisi altındayken bu durum bir sorun olmamasına rağmen büyünün bozulmasıyla birlikte yerini büyük bir pişmanlık duygusuna bırakacaktır.

7)Sürekli dikkat dağınıklığı: Teknolojik aygıtlara duyduğumuz ilgi bazen öyle bir boyuta ulaşır ki, onları kontrol etmediğimizde büyük ve harika bir olayı kaçırdığımızı düşünürüz. Fırsatları kaçırmamak için sürekli dijital aygıtlarımızı kontrol ederken daha kıymetli bir hazine olan pürdikkat çalışma fırsatını kaçırırız.

8)Başarısızlık ve erteleme hastalığı: Teknoloji bağımlısı bireyler, sanal dünyadan kopup gerçek dünyadaki sorumluluklara odaklanmakta zorluk yaşarlar. Bu durum, iş, okul ve sosyal ilişkilerde başarısızlık olarak geri dönerken aynı anda erteleme hastalığına da neden olabilir.

Teknoloji bağımlılığından kendimizi nasıl koruyabiliriz?

İnternette ne kadar zaman geçirdiğinizi hesaplayabilirsiniz. İnternette hangi etkinliğe ne kadar vakit ayırdığınızı yazmak, süreyi somut olarak görmenize ve bu süreyi azaltmak için gerçekçi planlar yapmanıza yardımcı olabilir.

Kendinize alternatifler oluşturabilirsiniz. Teknolojiyle zaman geçirmek yerine severek yapabileceğiniz etkinlikler bulabilirsiniz. Bu spor yapmak, bir hobi edinmek veya bir arkadaşınızla sohbet etmek olabilir.

Aileniz ile geçirdiğiniz ortak vakitleri çoğaltabilirsiniz. Aile olarak geçirdiğiniz ortak vakitlerin olmasına ve bu vakitlerde herkesin birlikte olmasına özen gösterin. Özellikle kahvaltı ve akşam yemeklerini beraberce yemeğe dikkat edin.

Zaman sınırlaması yapabilirsiniz. Teknoloji ile geçireceğiniz süreyi önceden belirlemek, makul süreyle teknoloji kullanımlarınızın hemen ardına yapılması zorunlu bir iş planlamak, belirlediğiniz süreye sadık kalmanızı kolaylaştırabilir.

Hatırlatıcı kartlar kullanabilirsiniz. Teknolojinin bağımlı kullanımının size neler kaybettireceğini hatırlatacak kartlar oluşturup bunları evinizin uygun yerlerine asabilirsiniz.

Düşüncelerinizi kontrol etmeyi deneyebilirsiniz. Teknoloji bağımlılığına sebep olan ya da teknoloji bağımlılığını arttıran otomatik düşüncelerinizi ve şartlanmışlıklarınızı gözden geçirebilirsiniz.

Christian Lous Lange' in de dediği gibi;

"Teknoloji yararlı bir hizmetçi ama tehlikeli bir ustadır."

 

 KAYNAKÇA

Teknoloji bağımlılığı, Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı, https://yetiskin.tbm.org.tr

İnternetin kötü kullanımıyla baş etmek mümkün mü?, Rehberlikservisi.net, https://www.rehberlikservisi.net

Teknoloji bağımlılığı, İnsamer, https://insamer.com/tr (ET:07.01.2019)

Teknoloji bağımlılığının nedenleri, zararları ve önleme yolları, https://www.mentalup.net (ET:19.04.2019)



Bu yazı 933 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
YAZARLAR

Web sitemize nasıl ulaştınız?


HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI