Bugun...


Rana LİVKÖŞKEROĞLU

facebook-paylas
Boşanmanın Çocuklar Üzerindeki Psikolojik Etkileri
Tarih: 24-10-2020 13:28:00 Güncelleme: 24-10-2020 13:28:00


 

         Çocuğun, ruhsal anlamda sağlıklı bir birey olarak topluma kazandırılabilmesi için anne ve babanın birlikte olduğu bir aile ortamına ihtiyaç vardır. Çünkü ebeveynlerin yeri doldurulamayacağı için parçalanmış ailelerin çocuklarının yeteneklerindeki gelişim seyri yavaşlamakta ve yetişkin rolünü başarıyla benimseyememektedirler. Bu açıdan bakıldığında hem psikolojik hem de sosyal gelişimleri sıklıkla olumsuz etkilenmektedir.

 

Psikolojik etkilerine baktığımızda çocuklar, anne - baba arasında yaşanan tartışmalar sebebiyle kendilerine yönelik içsel bir tepki ortaya koyarlar. Anksiyete, öğrenme ve odaklanma problemleri, dikkat eksikliği ve somatik reaksiyonlar, yalnız kalma korkusu, okul başarısında düşüş, yoğun kaygı hali, depresyon ya da regresyon yaşayabilmektedirler. Aynı zamanda arkadaş grubunda kendini dışlanmış, yalnız ve arkadaşlarından farklı bir konumda hissedebilirler. Ancak şunu unutmamak gerekir ki çocukların boşanmadan etkilenip etkilenmemeleri veya etkilenme düzeyleri çeşitli etmenlere bağlı olarak farklılıklar göstermektedir.  Çocukların hangi yaşta oldukları, cinsiyetleri, olumsuz durumlarla başa çıkma tarzları, özgüven düzeyleri, var olan sosyal ilişkilerinin niteliği, boşanma sonrasında çocuğun yeni düzeninin nasıl olduğu veya olacağı, aile içi süreçler gibi birçok faktör, çocukların boşanma sürecinde ve sonrasında vereceği tepkilere yön vermektedir. Örneğin 1990-1994 yılları arasında yapılan bir araştırmada, anne-babanın çocuğu taraf tutmaya zorlamalarının ya da birbirlerini eleştirmelerinin, çocukların benlik saygılarını düşürdüğü ve depresyona sebebiyet verdiği görülmüştür (Akt. Korkut, 2003). Bir diğer örnek ise ebeveynlerin çocukları üzerinde kontrollerinin ve aile kurallarının net olduğu boşanmış ailelerde, çocukların bu duruma psikolojik anlamda uyum sağlama becerilerinin daha iyi olduğu görülmektedir. Bu bağlamda, çocukların boşanma durumuna gösterdikleri tepkileri genellememek, her çocuğu bireysel bir şekilde değerlendirmek daha doğru olacaktır.

 

Boşanmanın çocuklar üzerindeki etkilerini göz önünde bulundurduğumuzda, çocuğun bu süreci daha kolay atlatmasına ve uyum sağlamasına yardımcı olabilecek hususlara da değinmekte fayda vardır. Öncelikle boşanmanın, çocuğun yaşına ve kavrayış şekline uygun bir dille anlatılması hayli önemlidir. Özellikle okul öncesi dönemde çocuklar soyut ifadeleri anlamakta güçlük çekecekleri için daha somut, net ve çocuğun bilişsel düzeyine uygun ifadeler kullanılmalıdır. Boşanmalarının sebebi olarak kendilerini görmemeleri gerektiği, bu sebeple kendilerini suçlamalarını gerektirecek bir durum olmadığı açıklanmalıdır. Anneden, babadan veya her ikisinden ayrı kalacak olmak onları korkutabileceği için boşanma sonrasında ayrı kalınacak olan ebeveynin çocukla ne sıklıkla, ne zaman, ne kadar süreyle görüşebileceği, ayrı kalınacak olan ebeveyne nasıl ulaşabileceği, boşanma sonrasında nasıl bir düzen kurulacağı gibi hususlar açıkça konuşulmalı ve çocuğun da bu konularda mümkün olduğu ölçüde fikirleri alınmalıdır. Ayrı yaşayacağı ebeveyninin onu artık sevmediğini veya sevmeyeceğini düşünebilecekleri için çocuğa bu süreçte şefkatle ve kucaklayıcı bir şekilde yaklaşılmalıdır. Boşanma sonrası düzenlemelerin, çocuğun ihtiyaçları göz önünde tutularak yapılması ve anne-babanın çocuklarının geleceği için belirli bir anlaşma içerisinde olabilmeleri de önemli belirleyicilerdir. Boşanma kararının çocuk için de hassas bir durum olması dolayısıyla, bu durumu çocuğa bir uzmandan destek alınarak açıklanmasında fayda vardır.

 

 

 

 

 

Kaynakça

Geniş, M., Toker, B. Ve Şakiroğlu, B. (2019). Boşanmanın çocuklara etkisi,     çocuğa söylenmesi ve ebeveyn yabancılaşması: derleme çalışması. Adnan    Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 3(3); 190-199.

Kemal Sayar (2020, Ekim 23). Parçalanmış ailelerde ve çocuklarında görülen    problemler. https://kemalsayar.com/insana-dair/parcalanmis-ailelerde-ve-   cocuklarinda-gorulen-problemler

Korkut, Y. (2012). Bir geçiş krizi olarak boşanma. Psikoloji Çalışmaları. 23 (0),        99-112. https://dergipark.org.tr/tr/pub/iupcd/issue/9410/117954

Tatlılıoğlu, K. Ve Demirel, N. (2016). Sosyal bir gerçeklik olarak boşanma        olgusu: sosyal psikolojik bir değerlendirme. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4 (22), 59-73.

 



Bu yazı 377 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

ÇOK OKUNAN HABERLER
SON YORUMLANANLAR
  • HABERLER
  • VİDEOLAR
HABER ARŞİVİ
YAZARLAR

Web sitemize nasıl ulaştınız?


HABER ARA
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
YUKARI